Het arboservicecentrum voor het voortgezet onderwijs‘Een uur investeren, levert twee uur winst op’
Hoe profileer je P&O binnen je eigen onderwijsorganisatie? Dat was het thema van het netwerk P&O dat onder leiding van Arbo-VO op twee december plaatsvond in Tilburg. Hoewel de opkomst kleiner was dan verwacht, werd er door de aanwezigen volop gediscussieerd over de rol van P&O binnen het voorgezet onderwijs. In de P&O-netwerken staat elke keer een ander thema op het gebied van arbo, re-integratie en verzuim - als onderdeel van het IPB - centraal.
‘Netwerken als deze zijn ervoor bedoeld om mensen uit de onderwijswereld met elkaar in contact te laten komen. Onderzoek heeft ons geleerd dat er binnen het onderwijsveld veel behoefte blijkt te bestaan aan netwerken. Scholen hoeven immers niet steeds zelf opnieuw het wiel uit te vinden,’ vertelt consultant Jacques van Meerwijk, die namens Arbo-VO de bijeenkomst leidt. ‘Op een netwerkbijeenkomst kunnen directieleden, personeelsfunctionarissen, beleidsmedewerkers en leidinggevenden samen met collega’s uit de regio van gedachten wisselen over actuele onderwerpen die spelen bij hen op school. Waardoor ze op een snelle en relatief eenvoudige manier kunnen werken aan kennis en expertise op hun eigen vakgebied.’
Rekensom
Een uitspraak waarin Klaas Pruiksma zich helemaal kan vinden. Pruiksma is directeur Beheer en Organisatie van OMO Scholengroep De Langstraat in Waalwijk. ‘Simpel gezegd komt het erop neer dat ik van elk uur dat ik in een bijeenkomst als deze steek, ik twee uur winst ervoor terug krijg. Zo voel ik dat. Dus dan is de rekensom snel gemaakt.’ Pruiksma vindt het Arbo-VO-netwerk dan ook een goede manier om collega’s uit het voortgezet onderwijs te ontmoeten. ‘En dan niet alleen de collega’s die ik via ons eigen OMO-netwerk al regelmatig ontmoet, maar net die collega’s die je normaal niet zo snel tegenkomt. Het is de tweede keer dat ik deelneem aan dit netwerk. Jammer dat het groepje vandaag wat aan de kleine kant is, waardoor je minder nieuwe geluiden hoort. Toch heb ik ook vandaag al zaken opgestoken, waarmee ik in de toekomst toch nog iets wil doen.’
Strategisch organisatiebeleid
Pruiksma heeft het onderwerp voor de netwerkbijeenkomst zelf aangedragen. ‘Als je kijkt naar de plaats van de P&O’er in het huidige onderwijsbestel, dan kom je nog heel wat medewerkers tegen die voornamelijk operationeel bezig zijn. Terwijl ik het nu net interessant vind om te horen hoe je ervoor kunt zorgen dat een P&O-afdeling ook een rol gaat spelen bij de ontwikkeling van het strategische organisatiebeleid. Want dat er meer aandacht voor de strategie moet komen, daarover zijn we het inmiddels met zijn allen eens.’
Denktank
De veranderende rol van een afdeling P&O is een thema waarin de gastspreker van deze middag, Jacob Kooistra, erg thuis is. Kooistra is een allround HR-manager met een brede ervaring in het vakgebied. ‘P&O’ers, HRM’ers - of hoe je ze verder ook wilt noemen - worden nog te veel gezien als de kenners van wet- en regelgeving,’ houdt hij zijn toehoorders voor. ‘Toch lijkt er een steeds belangrijker rol voor hen weggelegd als het gaat om het medebepalen van het beleid. P&O is er niet langer om te simpelweg te administreren, maar om het menselijk kapitaal te bewaken. Hoe boei ik mijn mensen? En: hoe behoud ik ze voor onze organisatie? Je ziet dan ook langzaamaan de tendens ontstaan dat dit soort afdelingen meer en meer een soort van denktank worden. Om dit te kunnen bereiken, is het een vereiste dat ze zich optimaal profileren binnen een school.’
Jong vakgebied
Dat dit in de praktijk van alledag toch vaak moeilijk is, weet Sylvia Langendam uit ervaring. ‘Het P&O-vakgebied - zeker in het onderwijs - is nog relatief jong.’ Als stafmedewerker Personeel en Organisatie van het Fioretti College in Veghel weet ze maar al te goed in welke spagaat zij en haar collega’s vaak zitten als het gaat om het vervullen van de juiste rol. ‘Iedereen wil weer iets anders van je. En probeer dan maar eens te focussen.‘
Hoewel Sylvia Langendam een ervaren netwerker is, is het voor haar voor het eerst dat ze een bijeenkomst van Arbo-VO bezoekt. ‘Onder het motto van zelf vertellen wat je ervaringen zijn en kijken wat je van anderen kunt opsteken, word je er alleen maar beter van. Hoe meer mensen, hoe meer ervaringen.’
Gesprekkencyclus
Zelf is ze erg geboeid door het verhaal dat Maartje Dolkemade, hoofd P&O van het Pius X College in Bladel zojuist gehouden heeft. Sylvia: ‘De manier waarop zij op haar school met de gesprekkencyclus - een hot item bij P&O’ers - omgaan, vind ik erg boeiend. Het Pius X College is hierin duidelijk een stuk verder dan andere scholen. In de organisatiecultuur, de huidige schoolcultuur, is het niet gebruikelijk om elkaar aan te spreken op gedrag. Hoe spreek je medewerkers op de juiste manier aan op het niet-nakomen van afspraken of het niet-functioneren? En belangrijker nog: hoe koppel je als school ook maatregelen aan die beoordelingen? Vooral dat laatste - consequenties verbinden aan een beoordeling - is iets wat ik tot nu toe nog niet of nauwelijks in het onderwijs zie gebeuren. Wat ik zojuist gehoord heb, is dat het Pius X College blijkbaar een modus heeft gevonden om dit soort gesprekken succesvol te voeren en medewerkers duidelijke feedback te geven over hun functioneren. Zowel bij negatieve, maar zeker ook bij positieve punten. Ik ben benieuwd hoe zij zo ver gekomen zijn. Wellicht is het ook een thema voor een volgende netwerkbijeenkomst?’
Iets waar Jacques van Meerwijk in ieder geval wel oren naar heeft. ‘Het onderwerp leeft behoorlijk, zo blijkt. We komen er op terug!’